sobota, 24 stycznia 2026

W związku z planowanym wprowadzeniem Krajowego Systemu e-Faktur

W Kancelarii Księgowej Mennicza 16 pracujemy już na rozwiązaniach, które będą w pełni dostosowane do KSeF. Obsługa faktur pozostanie prosta, a wdrożenie przebiegnie spokojnie i bez przestojów. Jak zawsze jesteśmy do dyspozycji. Spokojnie — mamy to pod kontrolą.

Dlaczego księgowość nie pachnie jak chleb?

No i to jest piękna ironia losu: mam kancelarię na parterze, a drzwi są zamknięte na klucz. Nie dlatego, że się boję świata. Nie dlatego, że nie chcę rozmawiać. Wręcz przeciwnie — rozmowy są umówione, spokojne, konkretne. Telefon dzwoni, kalendarz się zapełnia, spotkania odbywają się punktualnie. Drzwi otwierają się szeroko. Tylko… w odpowiednim momencie.

Parter kiedyś oznaczał handel. Otwarte drzwi, ruch uliczny, spontaniczność. Ktoś przechodził, zobaczył, wszedł. Tak sprzedaje się chleb. Tak sprzedaje się kiełbasę. Tak sprzedaje się papier do ksero — potrzebny tu i teraz, bez filozofii, bez ceremonii. Ale usługi księgowe nie działają w trybie „poproszę 20 deko odpowiedzialności i trzy plasterki optymalizacji podatkowej”.

Nie każda usługa powinna być impulsem. Niektóre są decyzją

Usługi rachunkowe to nie jest produkt impulsowy. Nie pachnie. Nie leży na półce. Nie ma ceny przyklejonej żółtą karteczką. To proces. Myślenie. Analiza. Odpowiedzialność rozciągnięta w czasie. Tego nie kupuje się między zakupami spożywczymi. Zmieniły się zwyczaje. Dziś profesjonalne usługi zaczynają się nie od klamki, tylko od kontaktu. Od telefonu, maila, kalendarza online. Od decyzji, że to jest coś, czemu warto poświęcić czas. Nawet kawa speciality ma dziś więcej ceremonii niż szybki hot-dog z budki. A księgowość? Tym bardziej. 

Zamknięte drzwi nie są barierą. Są filtrem dla chaosu

Bo praca koncepcyjna wymaga skupienia. A skupienie nie lubi dźwięku przypadkowo otwieranej klamki. Excel nie znosi przeciągów. Ustawa o VAT nie reaguje dobrze na nagłe wejścia z ulicy. Parter przestał być targowiskiem. Stał się adresem. Drzwi są zamknięte, żeby to, co dzieje się w środku, miało jakość. A gdy przychodzi właściwy moment — otwierają się bez najmniejszego oporu. I wtedy nie ma pośpiechu. Nie ma przypadkowości. Jest rozmowa, decyzja i odpowiedzialność. I dokładnie dlatego usługi księgowe nie sprzedają się jak kiełbasa. Bo kiełbasę się kroi. A księgowość — prowadzi.

Klucz w drzwiach, serce w mieście

Zamknięte drzwi nie oznaczają dystansu wobec miejsca, w którym się pracuje. Przeciwnie. Dlatego dla Cieszyniaków posiadających Kartę Mieszkańca ceny są inne — niższe. To nie jest promocja z witryny ani marketingowy chwyt. To świadoma zasada: kontroluję dostęp do swojej pracy, ale wzmacniam relacje tam, gdzie żyję i działam. Zamknięte drzwi chronią koncentrację. Otwarta polityka dla lokalnej wspólnoty buduje trwałość. Jedno nie wyklucza drugiego. Profesjonalizm potrzebuje granic, a biznes potrzebuje korzeni.

To świadoma zasada: kontroluję dostęp do swojej pracy, ale wzmacniam relacje tam, gdzie żyję i działam.

A skoro mowa o odpowiedzialności i profesjonalizmie, to warto powiedzieć wprost: wiedza też nie sprzedaje się jak bułki. Dlatego w ramach współpracy z Miastem Cieszyn rekomenduję programy. 
Co istotne, wskazane rabaty stanowią benefit w ramach Cieszyńskiej Karty Mieszkańca. To kolejny element zasady, o której była mowa wcześniej: zamknięte drzwi chronią jakość pracy, ale lokalna wspólnota korzysta z realnych preferencji. Profesjonalizm potrzebuje granic, a relacje — wzajemności. Bo jeśli biznes ma korzenie w mieście, to naturalne, że miasto ma w nim swoje uprzywilejowane miejsce.

sobota, 17 stycznia 2026

Auto. Które wydatki są kosztem w 100%, a które tylko w 75%?

Samochód osobowy w spółce na CIT to jedno z najczęstszych źródeł błędów podatkowych. Kluczowe pytanie brzmi nie czy wydatek jest kosztem, ale w jakiej części może zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodów. Od kilku lat obowiązują jasne, choć często mylone zasady: 100% albo 75%. Poniżej porządkujemy je krok po kroku.

1. Podstawowa zasada: 75% czy 100%?

W podatku CIT sposób wykorzystywania samochodu osobowego decyduje o tym, w jakiej części wydatki mogą być kosztem:
  • 75% kosztów – gdy samochód jest wykorzystywany zarówno służbowo, jak i prywatnie
  • 100% kosztów – gdy samochód jest wykorzystywany wyłącznie do działalności gospodarczej
Nie ma znaczenia forma finansowania (zakup, leasing, najem) — liczy się faktyczny sposób użytkowania.

2. Koszty rozliczane w 75% (użytkowanie mieszane)

Jeżeli samochód nie jest objęty pełną ewidencją i dopuszczalne jest jego użycie prywatne (choćby potencjalnie), do kosztów podatkowych zalicza się tylko 75% wydatków eksploatacyjnych.
Do limitu 75% należą m.in.:
  • paliwo
  • naprawy i serwis
  • części zamienne
  • przeglądy techniczne
  • myjnia
  • opony (zakup i wymiana)
  • ubezpieczenie (AC, OC, assistance – z zastrzeżeniem limitów)
  • opłaty parkingowe i autostradowe
  • abonamenty (np. karta paliwowa)
Ważne: 25% wydatków jest trwale wyłączone z kosztów podatkowych — nie można ich „odzyskać” w żaden sposób.

Lp. Typ konta WN Konto WN Kwota Typ konta MA Konto MA Opis dekretu Wzór wyliczeniowy
1 Brak Brutto Dla kontrah. 202-01 Rozrachunek z kontrah. Brutto
2 Księgujące 401-01-03 Brutto Brak 75% → KUP Brutto*0,750
3 Księgujące 401-02 Brutto Brak 25% → NKUP Brutto*0,250

piątek, 16 stycznia 2026

16 hipotez o naturze należności i zobowiązań

Dla analityka finansowego i menedżera, saldo końcowe na kontach zespołu 2 stanowi jedynie punkt wyjścia do diagnozy. Każda kwota widniejąca w bilansie jest bowiem agregatem decyzji operacyjnych, ryzyk prawnych oraz techniki księgowej. Aby poprawnie odczytać ten zapis, należy poddać go weryfikacji poprzez pryzmat szesnastu hipotez badawczych, które dekonstruują "liczbę" na czynniki ekonomiczne. Poniższa taksonomia porządkuje te stany według ich treści ekonomicznej i bilansowej.

I. Hipotezy wspólne dla kont 200 i 201

H1. Saldo konta zespołu 2 oznacza nierozliczoną relację gospodarczą

Saldo na koncie 200 lub 201 nie reprezentuje dokumentu ani płatności, lecz fakt istnienia relacji gospodarczej, która na dzień bilansowy nie została zakończona rozliczeniem pieniężnym, kompensatą lub innym zdarzeniem wygaszającym.

H2. Dokument księgowy nie jest warunkiem istnienia salda

Faktura, nota lub inny dokument stanowią dowód relacji, ale brak dokumentu nie oznacza automatycznie braku należności lub zobowiązania. O istnieniu salda decyduje zdarzenie gospodarcze.

H3. Przepływ pieniężny nie tworzy samodzielnie salda rozrachunkowego

Wpływ lub wypływ środków pieniężnych nie tworzy należności ani zobowiązania. Może je jedynie rozliczyć, jeżeli wcześniej zostały prawidłowo rozpoznane.

H4. Każde saldo musi być jednoznacznie opisane

Na dzień bilansowy każde saldo konta 200 lub 201 musi posiadać:

  • określonego kontrahenta,
  • konkretny tytuł prawny lub gospodarczy,
  • uzasadnienie istnienia na dzień bilansowy.

Saldo, którego nie da się opisać w tych trzech wymiarach, jest saldem niedopuszczalnym.

II. Konto 200 – odbiorcy

H5. Saldo Wn konta 200 oznacza istniejącą należność

Saldo Wn konta 200 jest dopuszczalne wyłącznie wtedy, gdy jednostka posiada roszczenie wobec odbiorcy wynikające z wykonanego świadczenia lub innego zdarzenia rodzącego należność.

H6. Brak zapłaty nie eliminuje należności

Na dzień bilansowy nie ocenia się, czy odbiorca zapłaci, lecz czy jednostka ma wobec niego roszczenie. Brak zapłaty nie jest przesłanką do likwidacji salda.

H7. Przeterminowanie nie zmienia charakteru salda

Należność przeterminowana pozostaje należnością. Może wymagać aktualizacji wartości, ale nie zmienia strony salda ani konta.

H8. Saldo Ma konta 200 jest wyjątkiem

Saldo Ma konta 200 oznacza, że odbiorca jest wierzycielem jednostki. Jest to dopuszczalne wyłącznie w przypadkach takich jak:

  • zaliczka otrzymana,
  • nadpłata od odbiorcy,
  • błąd ewidencyjny w trakcie wyjaśniania.

H9. Saldo Ma konta 200 bez jednoznacznego tytułu jest niedopuszczalne

Jeżeli saldo Ma konta 200 nie może być jednoznacznie zakwalifikowane jako zaliczka lub nadpłata, nie ma prawa pozostać w bilansie na dzień bilansowy.

III. Konto 201 – dostawcy

H10. Saldo Ma konta 201 oznacza istniejące zobowiązanie

Saldo Ma konta 201 jest dopuszczalne wtedy, gdy jednostka otrzymała świadczenie, za które nie dokonała jeszcze zapłaty.

H11. Brak zapłaty nie eliminuje zobowiązania

Na dzień bilansowy nie ma znaczenia, czy jednostka planuje zapłatę lub posiada środki. Istotne jest istnienie długu.

H12. Zobowiązanie może istnieć bez faktury

Jeżeli świadczenie zostało otrzymane, zobowiązanie istnieje niezależnie od faktu otrzymania faktury. Brak dokumentu zwiększa ryzyko formalne, ale nie eliminuje zobowiązania.

H13. Saldo Wn konta 201 jest wyjątkiem

Saldo Wn konta 201 oznacza, że jednostka jest wierzycielem dostawcy. Jest dopuszczalne wyłącznie jako:

  • zaliczka przekazana,
  • nadpłata,
  • błąd rozrachunkowy.

H14. Saldo Wn konta 201 bez jasnego tytułu jest niedopuszczalne

Jeżeli saldo Wn konta 201 nie może zostać jednoznacznie opisane i uzasadnione, nie ma prawa zostać wykazane w bilansie.

IV. Hipotezy graniczne

H15. Saldo bez kontrahenta nie istnieje bilansowo

Należność lub zobowiązanie bez przypisanego kontrahenta nie spełnia definicji rozrachunku i musi zostać wyjaśnione przed zamknięciem roku.

H16. Saldo nie do obrony nie przechodzi przez granicę roku

Każde saldo konta 200 lub 201, którego nie da się obronić merytorycznie, powinno zostać rozliczone, skorygowane lub wyksięgowane przed sporządzeniem bilansu.

Śląski Klaster Księgowych

Wszystkie hasła serwisu

155-159 2021 2022 2023 2024 2025 2026 75% 801 aktywa aktywa obrotowe NGO algorytm amortyzacja art. 113 auto w firmie B+R badanie profilaktyczne bez duplikatu BHP bilans Centrum Integracji Społecznej Cieszyn Cieszyńska Karta Mieszkańca CIS CIT CIT8 CRBR czas pracy darowizna deklaracje US delegacja dieta dodatek dostępność działalność nieodpłatna działalność nierejestrowana działalność odpłatna dzierżawa e-deklaracje e-urząd ebook eKRS ekwiwalent etyka zawodowa FA(3) faktura przeterminowana faktura RR fakura Franczyza FSeF fundacja Cieszyn Fundacje fundusz założycielski fundusz złaożycielski FVZ gastronomia Grupy VAT GRV Halerz XV w. historia idzdokadr innowacje jak dekretować jaki zawód jdg JednoosoboweKsięgi jednostki lokalne jednostki małe JPK JPK_VAT JST kadry i płace kapitalizacja kapitał własny KAS kasa fiskalna kody kody JPK kody pokrewieństwa kody zus konta bankowe KRS KSeF księgi księgowość dla fundacji kuchnia KUP kurs kursy i szkolenia kwota wolna limit limity lipiec 2024 lista płac luty mały ZUS marża MCU Mennicza minimalna stawka godzinowa MMŚP MŚP najem NGO nievatowiec no non-profit non-profit Cieszyn o sobie odprawa osoby fizyczne paliwo paragon PCC PEFRON pełna rachunkowość PFRON pieniądze w drodze PIP Pit Pit-28 PKD PKPiR PKWiU plan kont płaca minimalna płatnik ZUS płące poddzierżawa podnajem podstawa podział zysku Polska Strefa Inwestycji pożyczka pożyczka socjalna pożytku publicznego praca w nocy pracownicy młodociani prawo autorskie prawo jazdy profil zaufany przelewy przychody PSI rachunki i finanse raty rejestr rejestr firm rejestracja w KRS reklama ręce i palce rękawice rozliczenia różnice kursowe ryczałt rzemiosło S24 samochód schematy księgowe spadek split payment społka z o.o. spółka komandytowo-akcyjna Spółka z o.o. spółki z o.o. non profit sprawdzanie podatników sprawozdanie finansowe spzredaż stawki VAT staż pracy stopień niepełnosprawności Stowarzyszenia SWIFT ŚOI Środek Trwały Środki Ochrony Indywidualnej środki pieniężne TAXI teczka osobowa termostabilne toksyny uczniowie udziałowiec ulga dla młodych ulga na start ulgi umiarkowany umowa pożyczki umowa zlecenia UoR UPL-1 uprawnienia KSeF urlop Ustawa o VAT VAT waluty watowiec ważne daty współczynnik ekwiwalentu urlopowego wyjazd służbowy wymiar wynagrodzenia wzorcowy plan kont załacznik 6 załącznik nr 6 do uor zamykanie roku zarząd zasady ogólne zasiłek chorobowy Zastaw ZAW-FA ZCNA zestawy ZFŚP zmaina w KRS zmiana biura rachunkowego ZUS ZWUA zysk