Emeryt na karcie podatkowej z minimalną emeryturą jest zwolniony ze składki zdrowotnej

W systemie ubezpieczeń zdrowotnych w Polsce co do zasady każda osoba prowadząca działalność gospodarczą jest zobowiązana do opłacania składki zdrowotnej. Po zmianach wprowadzonych przez Polski Ład zasady te zostały dodatkowo zaostrzone.

Jednak ustawodawca pozostawił szczególny wyjątek dla emerytów prowadzących działalność gospodarczą opodatkowaną kartą podatkową, jeżeli spełniają określone warunki dotyczące wysokości świadczenia.

2. Podstawa prawna zwolnienia

Zwolnienie wynika z przepisów:

• Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych z 27 sierpnia 2004 r.
• w szczególności art. 82 ust. 8–10 tej ustawy.

Przepisy te przewidują, że emeryt lub rencista prowadzący działalność gospodarczą może być zwolniony z obowiązku opłacania składki zdrowotnej, jeżeli spełnia określone kryteria.

3. Warunki zwolnienia ze składki zdrowotnej

Zwolnienie dotyczy osoby, która:

1. ma ustalone prawo do emerytury lub renty,
2. pobiera świadczenie nieprzekraczające minimalnej emerytury,
3. prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną kartą podatkową,
4. nie osiąga innych przychodów z działalności przekraczających limit określony w przepisach (w praktyce chodzi o działalność o bardzo małej skali).

Minimalna emerytura jest corocznie określana w przepisach dotyczących świadczeń emerytalnych.

4. Logika ustawodawcy – dlaczego wprowadzono zwolnienie

Zwolnienie to ma charakter ochronny i społeczny. Ustawodawca kierował się kilkoma przesłankami.

4.1. Ochrona osób o niskich dochodach

Minimalna emerytura oznacza, że świadczeniobiorca znajduje się w najniższym progu dochodowym systemu emerytalnego. Obciążenie takiej osoby dodatkową składką zdrowotną z działalności gospodarczej mogłoby prowadzić do:

• ograniczenia realnych dochodów,
• rezygnacji z drobnej działalności zarobkowej.

4.2. Wsparcie drobnej aktywności gospodarczej seniorów

Działalność na karcie podatkowej jest najprostszą formą opodatkowania przeznaczoną dla niewielkich działalności usługowych. Zwolnienie ma więc zachęcać seniorów do:

• utrzymania aktywności zawodowej,
• świadczenia drobnych usług lokalnych.

4.3. Unikanie podwójnego obciążenia

Emeryt już płaci składkę zdrowotną od emerytury, ponieważ jest ona potrącana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Wprowadzenie drugiej składki od niewielkiej działalności byłoby więc w istocie podwójnym obciążeniem tej samej osoby w systemie zdrowotnym.

5. Mechanizm działania zwolnienia

W praktyce wygląda to następująco:

1. ZUS pobiera składkę zdrowotną od emerytury.
2. Jeśli emeryt prowadzi działalność na karcie podatkowej i jego świadczenie nie przekracza minimalnej emerytury,
3. nie musi opłacać dodatkowej składki zdrowotnej z tytułu działalności gospodarczej.

Zwolnienie działa więc automatycznie, jeżeli spełnione są ustawowe przesłanki.

6. Znaczenie w praktyce podatkowej

Dla emeryta prowadzącego niewielką działalność usługową oznacza to, że:

• płaci jedynie kartę podatkową jako podatek dochodowy,
• nie płaci składki zdrowotnej z działalności,
• składka zdrowotna jest opłacana tylko od emerytury.

W rezultacie system pozwala na utrzymanie drobnej działalności przy minimalnych obciążeniach fiskalnych.

Akty prawne

1. Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych z 27 sierpnia 2004 r. – art. 82 ust. 8–10.
2. Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne – przepisy dotyczące karty podatkowej.
3. Zakład Ubezpieczeń Społecznych – materiały informacyjne dotyczące składki zdrowotnej przedsiębiorców.

więcej

Dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników z niepełnosprawnością – kluczowe zasady i praktyczne konsekwencje dla pracodawców

Dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników z niepełnosprawnością jest istotnym instrumentem wsparcia dla pracodawców. Jednak możliwość skorzystania z tej formy pomocy uzależniona jest od spełnienia określonych warunków formalnych i terminowych. Szczególne znaczenie ma moment uzyskania przez pracownika statusu osoby niepełnosprawnej oraz sposób i czas reakcji pracodawcy.

Status pracownika w dniu zatrudnienia a prawo do dofinansowania

Jeżeli pracodawca otrzymuje orzeczenie o niepełnosprawności w trakcie trwania zatrudnienia, w pierwszej kolejności zobowiązany jest ustalić, czy pracownik:

• posiadał już w dniu zatrudnienia status osoby niepełnosprawnej,
• dysponował ważnym orzeczeniem (o niepełnosprawności, stopniu niepełnosprawności lub orzeczeniem równoważnym),
• lecz nie przedstawił go pracodawcy w momencie nawiązania stosunku pracy.

W takiej sytuacji pracodawca nie może ubiegać się o dofinansowanie do wynagrodzenia tego pracownika. Wynika to z braku możliwości wykazania tzw. efektu zachęty, który jest jednym z kluczowych warunków dopuszczalności pomocy publicznej.

Niepełnosprawność powstała w trakcie zatrudnienia – kiedy dofinansowanie jest możliwe?

Odmienna sytuacja ma miejsce, gdy:

• w dniu zatrudnienia pracownik był osobą pełnosprawną,
• nie posiadał ważnego orzeczenia,
• a niepełnosprawność została stwierdzona dopiero w trakcie zatrudnienia, a orzeczenie wydano po dacie zatrudnienia.

W takim przypadku pracodawca może ubiegać się o dofinansowanie do wynagrodzenia, bez obowiązku wykazywania efektu zachęty. Należy jednak pamiętać, że w formularzu INF-D-P, na pytanie nr 48 (dotyczące zatrudnienia w warunkach efektu zachęty), należy odpowiedzieć twierdząco, mimo że sam efekt zachęty nie jest badany.

Prawo do dofinansowania powstaje od dnia otrzymania orzeczenia o niepełnosprawności, pod warunkiem spełnienia pozostałych wymogów określonych w ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.

Terminowość wniosków i tzw. „konieczność pomocy”

Pracodawca ma obowiązek wystąpić z wnioskiem o dofinansowanie niezwłocznie po nabyciu prawa do tej pomocy. Jest to istotne dla wykazania tzw. konieczności pomocy.

W przypadku pracownika, którego niepełnosprawność została potwierdzona w trakcie zatrudnienia:

• pierwszy wniosek należy złożyć za miesiąc, w którym orzeczenie wpłynęło do pracodawcy,
• jeżeli występowały przeszkody formalne (krajowe lub wspólnotowe), wniosek należy złożyć za pierwszy miesiąc po ustaniu tych przeszkód,
• brak złożenia wniosku mimo spełniania warunków skutkuje utratą prawa do dofinansowania za cały okres trwania danej umowy o pracę.

Przykład praktyczny: orzeczenie w trakcie zwolnienia chorobowego

Jeżeli:

• niepełnosprawność powstała w trakcie zatrudnienia,
• pracownik dostarczył orzeczenie np. w sierpniu 2025 r.,
• jednak od momentu jego wpływu do końca 2025 r. pracodawca nie ponosił kosztów wynagrodzenia (pracownik przebywał na długotrwałym zwolnieniu lekarskim),

wówczas pierwszy wniosek o dofinansowanie należy złożyć za styczeń 2026 r., czyli za miesiąc, w którym pracodawca faktycznie uczestniczył w ponoszeniu kosztów płacy.

Wniosek można złożyć elektronicznie do 25 lutego 2026 r.

Dokumenty i warunki formalne

Kompletny wniosek składa się z trzech formularzy:

• Wn-D,
• INF-D-P,
• INF-O-PP.

W momencie składania wniosku wynagrodzenie za dany miesiąc musi być już wypłacone na rachunek bankowy pracownika (wypłata gotówkowa nie jest dopuszczalna).

Ważność orzeczenia i jego przedłużenie

Jeżeli orzeczenie o niepełnosprawności obowiązuje do określonej daty (np. do 28 lutego 2026 r.), pracodawca może wnioskować o dofinansowanie za cały okres jego ważności, o ile spełnione są pozostałe warunki ustawowe.

Jeżeli pracownik złoży wniosek o wydanie kolejnego orzeczenia przed upływem terminu ważności, uzyskując stosowne zaświadczenie z zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności, pracodawca może nadal traktować go jako osobę niepełnosprawną. Zgodnie z art. 6bb ust. 1 ustawy o rehabilitacji, dotychczasowe orzeczenie zachowuje ważność do dnia wydania nowego, nie dłużej jednak niż przez 6 miesięcy po upływie pierwotnego terminu.

Gdzie szukać dodatkowych informacji?

Szczegółowe informacje, broszury oraz materiały wideo dotyczące wypełniania dokumentów dostępne są na stronie Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (zakładka: Pracodawcy → Dofinansowanie wynagrodzeń). Wsparcie merytoryczne zapewniają również oddziały PFRON oraz infolinia Departamentu Rynku Pracy.

więcej

W związku z planowanym wprowadzeniem Krajowego Systemu e-Faktur

W Kancelarii Księgowej Mennicza 16 pracujemy już na rozwiązaniach, które będą w pełni dostosowane do KSeF. Obsługa faktur pozostanie prosta, a wdrożenie przebiegnie spokojnie i bez przestojów. Jak zawsze jesteśmy do dyspozycji. Spokojnie — mamy to pod kontrolą.

więcej

Dlaczego księgowość nie pachnie jak chleb?

No i to jest piękna ironia losu: mam kancelarię na parterze, a drzwi są zamknięte na klucz. Nie dlatego, że się boję świata. Nie dlatego, że nie chcę rozmawiać. Wręcz przeciwnie — rozmowy są umówione, spokojne, konkretne. Telefon dzwoni, kalendarz się zapełnia, spotkania odbywają się punktualnie. Drzwi otwierają się szeroko. Tylko… w odpowiednim momencie.

Parter kiedyś oznaczał handel. Otwarte drzwi, ruch uliczny, spontaniczność. Ktoś przechodził, zobaczył, wszedł. Tak sprzedaje się chleb. Tak sprzedaje się kiełbasę. Tak sprzedaje się papier do ksero — potrzebny tu i teraz, bez filozofii, bez ceremonii. Ale usługi księgowe nie działają w trybie „poproszę 20 deko odpowiedzialności i trzy plasterki optymalizacji podatkowej”.

Nie każda usługa powinna być impulsem. Niektóre są decyzją

Usługi rachunkowe to nie jest produkt impulsowy. Nie pachnie. Nie leży na półce. Nie ma ceny przyklejonej żółtą karteczką. To proces. Myślenie. Analiza. Odpowiedzialność rozciągnięta w czasie. Tego nie kupuje się między zakupami spożywczymi. Zmieniły się zwyczaje. Dziś profesjonalne usługi zaczynają się nie od klamki, tylko od kontaktu. Od telefonu, maila, kalendarza online. Od decyzji, że to jest coś, czemu warto poświęcić czas. Nawet kawa speciality ma dziś więcej ceremonii niż szybki hot-dog z budki. A księgowość? Tym bardziej. 

Zamknięte drzwi nie są barierą. Są filtrem dla chaosu

Bo praca koncepcyjna wymaga skupienia. A skupienie nie lubi dźwięku przypadkowo otwieranej klamki. Excel nie znosi przeciągów. Ustawa o VAT nie reaguje dobrze na nagłe wejścia z ulicy. Parter przestał być targowiskiem. Stał się adresem. Drzwi są zamknięte, żeby to, co dzieje się w środku, miało jakość. A gdy przychodzi właściwy moment — otwierają się bez najmniejszego oporu. I wtedy nie ma pośpiechu. Nie ma przypadkowości. Jest rozmowa, decyzja i odpowiedzialność. I dokładnie dlatego usługi księgowe nie sprzedają się jak kiełbasa. Bo kiełbasę się kroi. A księgowość — prowadzi.

Klucz w drzwiach, serce w mieście

Zamknięte drzwi nie oznaczają dystansu wobec miejsca, w którym się pracuje. Przeciwnie. Dlatego dla Cieszyniaków posiadających Kartę Mieszkańca ceny są inne — niższe. To nie jest promocja z witryny ani marketingowy chwyt. To świadoma zasada: kontroluję dostęp do swojej pracy, ale wzmacniam relacje tam, gdzie żyję i działam. Zamknięte drzwi chronią koncentrację. Otwarta polityka dla lokalnej wspólnoty buduje trwałość. Jedno nie wyklucza drugiego. Profesjonalizm potrzebuje granic, a biznes potrzebuje korzeni.

To świadoma zasada: kontroluję dostęp do swojej pracy, ale wzmacniam relacje tam, gdzie żyję i działam.

A skoro mowa o odpowiedzialności i profesjonalizmie, to warto powiedzieć wprost: wiedza też nie sprzedaje się jak bułki. Dlatego w ramach współpracy z Miastem Cieszyn rekomenduję programy. 

• Kurs pełnej księgowości od podstaw (–25%) to propozycja dla tych, którzy chcą zrozumieć mechanikę ksiąg rachunkowych, a nie tylko nauczyć się klikać w systemie. Fundament zamiast skrótów.
• Kurs kadrowo-płacowy (–10%) porządkuje obszar, w którym najmniejszy błąd bywa najdroższy. Prawo pracy i rozliczenia nie wybaczają improwizacji — tu liczy się precyzja.
• Księgowość spółek z o.o. to już poziom wyżej: odpowiedzialność, struktura kapitałowa, konsekwencje podatkowe. Nie detal. Konstrukcja. Dasz radę.

Co istotne, wskazane rabaty stanowią benefit w ramach Cieszyńskiej Karty Mieszkańca. To kolejny element zasady, o której była mowa wcześniej: zamknięte drzwi chronią jakość pracy, ale lokalna wspólnota korzysta z realnych preferencji. Profesjonalizm potrzebuje granic, a relacje — wzajemności. Bo jeśli biznes ma korzenie w mieście, to naturalne, że miasto ma w nim swoje uprzywilejowane miejsce.

więcej